Over de rol van kunst in een globaliserende samenleving

Framer Framed

Students of ArtEz visit 4Siblings in their garden in Nieuw-West (2024). Foto: © 4Siblings

De Molentuin: dromen van een tuin vanaf 5 hoog

In maart 2025 is kunst collectief 4Siblings gestart met het ontwikkelen van een co-creatief proces waarin tien buurtbewoners worden begeleid in het ontwerpen van een gedeelde gemeenschapstuin in de nieuwe tuinresidentie: De Molentuin.

Gedurende vier workshops leren buurtbewoners over het artistieke ontwerp en doen zij de botanische kennis op om een eigen ontwerp te maken. Het ontwerp wordt uitgevoerd en gefinancierd door Groen in je Buurt (Gemeente Amsterdam) en Werkplaats Molenwijk (Framer Framed). Na vertraging door broedende vogels is de tuin eindelijk aangelegd. Zondag 3 mei zullen de bewoners en 4Siblings de tuin feestelijk openen.

Werkplaats Molenwijk (2025). Foto: © Linus Louwes / Framer Framed

Molenwijk bestaat uit 15 flats met ieder een eigen balkonnetje. Een eigen tuin aan huis heeft niemand in de wijk. Op basis van de wens in de buurt om een eigen groene plek of moestuin te hebben om te verzorgen, heeft Werkplaats Molenwijk de Tuin residentie ontwikkeld. Een residentie die in dienst staat van buurtbewoners, en diens groene creatieve vingers.

4Siblings is een collectief bestaande uit Müge Yilmaz en Emiel Wolf, dat ‘eco-feministisch’ onderzoek doet en landgebaseerde kunstprojecten creëert, met als basis de Tuinen van West. Daar bouwen ze als tuinders aan een (bio)diverse gemeenschap, verbonden aan een sociale manier van tuinieren. Ze werken aan de hand van de traditionele Milpa-techniek waarin planten samen en door elkaar worden geplant waardoor ze elkaar versterken. De gewassen delen de grond en helpen elkaar met groeien. Deze filosofie staat ook centraal in het proces in Molenwijk: hoe kunnen buurtbewoners samen een tuin laten groeien, waar zowel individuele wensen als collectieve dromen kunnen bloeien?

Students of ArtEz visit 4Siblings in their garden in Nieuw-West (2024). Foto: © 4Siblings

In maart 2025 begon de eerste workshop, de buurtbewoners leerde elkaar kennen en als Tuinders in spe dachten ze na hoe hun tuin eruit zou komen te zien, wat voor planten en bloemen ze wilde, en hoe om te gaan met de dieren in de wijk. Stapje bij stapje werd gedurende de workshops de tuin steeds meer gevormd. In maart 2026, een jaar na de eerste workshop, werd door het gemeenteprogramma Groen in de Buurt de tuin aangelegd. De vertraging kwam door de broedende vogels die in het perkje genesteld hadden waardoor er niet verbouwd kon worden. Het wachten kwam de tuinders uiteindelijk niet duur te staan, want dezelfde groep stond in maart klaar om de gemeente te helpen met aanleggen van de tuin.

Voordat de laatste vorst is geweest kunnen de tuinders nog niks in de bodem planten. Daarom organiseerde 4Siblings een workshop Zaailingen maken, de laatste workshop binnen. De tuingroep kon eindelijk met hun handen in de aarde vroeten, al waren het maar de kleine bakjes waarin de zaadjes hun eerste weken binnen zullen groeien.

De zaailingen zijn eind april groot genoeg om naar buiten te gaan, al dan niet als officiële opening van de Molentuin op zondag 3 mei. Op deze dag zullen de zaailingen de grond in gaan en zal 4Siblings de opening inrichten naar idee van de Hidirellez viering, een Turks en deels Balkan lentefeest. Er wordt gevierd dat de winter voorbij is en dat de natuur weer kan bloeien, er wordt gedanst, en er is muziek en eten. Op briefjes schrijven mensen wensen die ze dan onder de rozenstruiken begraven. Zondag 3 mei neemt Framer Framed delen van deze rituelen over en viert de groep de opening van de Molentuin.

Met dit traject ondersteunt Framer Framed de democratisering van de openbare ruimte, zelforganisatie, collectieve besluitvorming en het co-creatieve vermogen wat al aanwezig is in de wijk. De gemeenschap beslist, de kunstenaars begeleiden. Buurtbewoners kiezen wat voor soort groenten, kruiden, bloemen, wat voor materialen de plantenbakken krijgen en hoe ze collectief besluiten willen maken en de zorg zullen dragen. Buurtbewoners cureren hun verlangde groen en werken in de restruimte tussen de bomen. Het project heeft als doel voor de omgeving om biodiversiteit te bevorderen, de holistische (mentale en fysieke) voordelen van tuinieren te bereiken, en de tuin als verbindend intercultureel weefsel te verkennen; waarin uiteenlopende verhalen van land, oorsprong, erfgoed en klimaatonrecht kunnen groeien.

Aanmelding
De aanmeldingen voor de moestuin zijn vol. Je kan je wel aanmelden voor een wachtlijst door een mailtje te sturen naar werkplaats@framerframed.nl.
De workshops zijn besloten voor de groep buurtbewoners. Wil je toch graag komen kijken om te leren van hoe je collectief een gemeenschap tuin ontwerpt en maakt? Stuur een mailtje naar werkplaats@framerframed.nl


De opening van Framer Framed Noord wordt mogelijk gemaakt door het Amsterdams Fonds voor de Kunst, de Gemeente Amsterdam / Stadsdeel Noord en het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap. De BuurOven wordt mede mogelijk gemaakt door: Bakkerij de Eenvoud, Framer Framed, Stichting SPIN, DOCK, OBA Molenwijk en door de inzet van buurtbewoners.

Framer Framed Noord wordt mede mogelijk gemaakt door Gemeente Amsterdam / Stadsdeel Noord, Amsterdams Fonds voor de Kunst en het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap.

 



Amsterdam Noord / Community & Learning / Molenwijk /

Agenda


Opening: De gemeenschapstuin 'Molentuin' als Hıdırellez-viering

Als onderdeel van hun tuinresidentie organiseert kunstenaarscollectief 4Siblings de opening van de Molentuin als Hıdırellez-viering

Netwerk


4Siblings